هپاتیت اِ (Hepatitis A ) ورق معلوماتی

هپاتیت اِ یک عفونت ویروسی جگر است. این ویروس با خوردن و آشامیدن خوراک آلوده یا آب  یا از طریق تماس با شخص مریض انتشار می یابد. واکسیناسیون و صحت خوب  مانع عفونت می شود.

Last updated: 18 December 2025

هپاتیت اِ چیست؟

"هپاتیت" به معنی التهاب یا پندیدگی جگر است.  علت بروز آن مواد کیمیاوی یا دوا ها، یا انواع عفونت های ویروسی است.

ویروس هپاتیت اِ یکی از انواع هپاتیت ها می باشد.  عفونت با یکی از انواع ویروس هپاتیت در برابر سایر ویروس های هپاتیت مصونیت نمی بخشد.  هپاتیت اِ در استرالیا رواج ندارد، اغلب مردم عفونت را هنگام مسافرت به خارج از استرالیا می گیرند.

علائم هپاتیت اِ چیست؟

علائم هپاتیت اِ عبارتند از:

  • احساس ناجوری
  • ماندگی
  • تب
  • دل بدی
  • بی اشتهایی
  • ناراحتی در شکم
  • درد مفاصل (گاهی)
  • پیشاب تیره رنگ، غایط رنگ پریده و زردی (زردی تخم چشم ها و جلد). زردی، پیشاب تیره رنگ، و غایط رنگ پریده در همه موارد دیده نمی شود.

علائم هپاتیت معمولاً چهار هفته پس از تماس با ویروس پیش می اید.  برخی از اوقات بین دو و هفت هفته پدیدار می شود.

مریضی معمولاً خفیف است و بین یک تا سه هفته طول می کشد.  اغلب اشخاص کاملاً جانجور می شوند.

برخی از افراد، بخصوص کسانی که مریضی مزمن جگر دارند، ممکن است علائم شدیدتری پیدا کنند. اطفال خردسال که این مریضی را می گیرند معمولاً علائمی ندارند.

هپاتیت اِ باعث مریضی دراز-مدت جگر نمی شود و مرگ بر اثر هپاتیت اِ اتفاق می افتد  ولی بسیار نادر است.  گاهی افراد به علت این مریضی در شفاخانه بستر می شوند و ممکن است پس از اینکه ظاهراً علائم رفع شده دو مرتبه علائم آنان عود نماید.

هپاتیت اِ چگونه انتشار می یابد؟

مقادیر زیادی ویروس هپاتیت اِ در غایط (مدفوع) فرد آلوده یافت می شود.  ویروس می تواند در این محیط  برای شرایط مناسب برای چند هفته دوام آورد .

هپاتیت اِ معمولاً وقتی انتشار می یابد که ویروس از شخص آلوده توسط شخص دیگری بلعیده شود از طریق:

  • خوردن خوراک های آلوده شده خام، یخ زده یا کم پخته شده
  • نوشیدن آب آلوده
  • لمس کردن پوشک، کتان یا جان های کثیف شخصی که هپاتیت دارد
  • استفاده مشترک از چیزهایی نظیر مسواک (برس دندان)
  • تماس مستقیم (از جمله داشتن سکس) با شخصی که هپاتیت دارد

همه گیر شدن هپاتیت اِ را به موارد زیر نسبت داده اند:

  • انتشار از شخص-به-شخص
  • تماس سکسی بخصوص مردانی که با مردان دیگر سکس دارند
  • خوردن میوه های یخ زده وارداتی
  • نوشیدن آب الوده با فاضلاب
  • خوردن غذایی که از مبدأ آلوده شده است مانند سبزیجات و ترکاری، انواع توت ها و صدف ها
  • خوردن خوراک های آلوده
  • مراکز نگهداری از اطفال، خانه های نرسینگ و زندان ها

افراد آلوده ممکن است معمولاً دو هفته پیش از اینکه علائم را بروز دهند تا یک هفته پس از زردی گرفتن (زرد شدن تخم چشم و جلد)، ویروس را به سایرین انتقال دهند. اگر زردی نگیرند، آنان ویروس را تا دو هفته پس از بروز علائم به دیگری انتقال می دهند. پس از این افراد باید دقت نمایند چون ویروس می تواند در غایط برای مدت بیشتری باقی بماند.

عفوت با هپاتیت اِ همچنان برای افرادی مشکل ساز است که به خارج مسافرت می کنند، بخصوص افرادی که به کشورهای در حال رشد سفر میکنند که در آنجا هپاتیت اِ شایع است.

چه کسانی در معرض ریسک هپاتیت اِ هستند؟

آنهایی که هپاتیت اِ نداشته اند و بر علیه آن واکسین نشده باشند در معرض گرفتن این مرض هستند.

چگونه می توان از هپاتیت اِ جلوگیری کرد؟

واکسین کردن

در برابر هپاتیت اِ واکسین امن و مؤثر وجود دارد.

واکسین ممکن است دو هفته یا بیشتر طول بکشد تا بهترین محافظت را بتواند انجام دهد. دو واکسین که به فاصله شش ماه دریافت شود برای محافظت دراز-مدت توصیه می شود.

واکسین می تواند کسی را که در معرض ویروس بوده محافظت نماید اگر مدت تماس با ویروس کمتر از دو هفته باشد.

واکسین برای اشخاص در گروه های ریسک بالای زیر توصیه می شود:

  • کسانی که به کشورهایی مسافرت می کنند که در آنجا هپاتیت اِ رایج است (اغلب کشورهای در حال رشد)
  • کسانی که به دفعات زیاد به نقاط روستایی و جوامع بومیان مسافرت می نمایند.
  • برخی از کارکنان مواظب صحی که با جوامع بومی کار می کنند
  • کارگران فاضلاب ها
  • نل دوان ها
  • مردانی که با مردها سکس دارند
  • کارکنان مهد کودک ها و مراکز پیش از مکتب
  • افراد دارای معیوبیت ذهنی و مواظبین آنان
  • کسانی که مواد غیر قانونی مصرف می کنند/ تزریق (پیچکاری) می کنند
  • مریض هایی که مرض مزمن جگر دارند
  • افراد مبتلا به هموفیلی که به طور مرتب به فراورده های خونی ضرورت دارند

چه کار دیگری می شود کرد تا از هپاتیت اِ پرهیز نمود؟

همه باید دستان خود را با صابون و آب روان و حد اقل برای مدت 10 ثانیه بشویند و با دست پاک نظیف خشک نمایند.

  • پس از رفتن به تشناب
  • پیش از خوراک خوردن
  • پیش از آماده سازی خوراک یا نوشابه
  • پس از دست زدن به چیزی که آلوده باشد نظیر پوشک و کاندوم (پوقانه)

فراورده های میوه ای یخ زده وارداتی منبع موارد متعددی از همه گیری هپاتیت اِ بوده است. پختن چنین فراورده هایی پیش از مصرف ریسک هپاتیت اِ و سایر آلودگی های خوراکی احتمالی را بر طرف می کند.

برای اینکه هپاتیت اِ را به دیگران ندهیم چه باید بکنیم؟

اگر هپاتیت اِ دارید:

  • دستان خود را با آب گرم و صابون شسته و با یک دست-پاک نظیف خشک کنید.
  • خوراک و نوشیدنی برای دیگران آماده نکنید
  • سامان های خوردن و نوشیدن خود را به دیگران ندهید
  • کتان و دست-جان پاک خود را برای استفاده به دیگران ندهید
  • سکس نداشته باشید
  • با آب و صابون سامان های خوردن و نوشیدن و حوله و دست-جان پاک را با ماشین کالا شویی بشویید.

همه کسانی که هپاتیت اِ دارند باید پیش از بازگشت به کار یا مکتب از داکتر خود پرسان نمایند.

این افراد ریسک بیشتری برای انتشار هپاتیت اِ به دیگران دارند و باید از داکتر خود پیش از بازگشت به کار و مکتب پرسان نمایند.

  • افرادی که با خوراک یا نوشیدنی ها را سروکار دارند
  • افرادی که کار آنان مستلزم تماس نزدیک با دیگران است، مانند کارکنان مراکز نگهداری از اطفال یا کارکنان صحی
  • اطفالی که به مهد کودک ها می روند

تشخیص هپاتیت اِ چگونه است؟

یک داکتر هپاتیت اِ را بر اساس علائم مریض تشخیص می دهد و یک معاینه خون برای پادتن های (آنتی بادی) هپاتیت اِ انجام می دهد تا آن را تأیید نماید. گاهی درتشخیص نمونه های خون و یا غایط معاینه دی اِن اِ هپاتیت اِ (PCR) ممکن است به کار رود.

تداوی هپاتیت اِ چگونه است؟

تداوی خاصی برای هپاتیت اِ وجود ندارد

واکسیناسیون  یا تزریق ایمیونوگلوبولین ممکن است مانع مرض شود، اگر در ظرف مدت دو هفته  از تماس با شخص مریض باشد. همخانه ها یا همبستر های جنسی یک شخص مریض ممکن است به واکسن شدن یا دادن ایمیونوگلوبولین ضرورت داشته باشند.

استراحت، نوشیدن مقدار زیادی مایعات و خوب خوردن برای کسانی که هپاتیت اِ دارند توصیه شده است.

پرهیز از الکول نیز از فشار بر روی جگر کم می نماید.

عکس العمل صحت عمومی چیست؟

داکتر ها، شفاخانه ها و لابراتوارها باید محرمانه موارد آلودگی به هپاتیت اِ را به واحد صحت عمومی محل اطلاع دهند.

کارمندان واحد صحت عمومی با داکتر، مریض یا خانواده مریض کار می کنند تا اشخاصی که تماس نزدیک با مریض دارند و در معرض گرفتن مریضی می باشند را شناسایی نموده و ترتیبی دهند تا به آنان معلومات در باره مرض داده شود و تداوی های پیشگیرانه لازم به آنان ارائه شود.

کارمندان واحد صحت عمومی برای مدیریت موارد هپاتیت اِ کسانی که در مهد کودک ها کار می کنند و کسانی که با فروش مواد خوراکی سروکار دارند از مقررات خاصی پیروی می کنند.

کارمندان واحد صحت عمومی همچنین همه گیری هپاتیت اِ را تحقیق می نمایند تا علت شیوع را شناسایی نموده، انتشار آن را مهار کرده و مانع سرایت بیشتر شوند.

منابع بیشتر

برای مشوره بیشتر، به خدمات ترجمانی تحریری و شفاهی (TIS) ، شماره 131 450 تیلفون کرده و خدمات زبانی محرمانه دریافت کنید. به آنها زبان خود را بگویید و اینکه می خواهید صحبت کنید با:

  • واحد صحت عمومی محل تان شماره 1300 066 055
  • healthdirect شماره 1800 022 222 برای مشوره صحی 24 ساعتی
  • به جای آن می توانید، با دواخانه محل صحبت کنید.

Current as at: Thursday 18 December 2025
Contact page owner: One Health